Lagartija de las Pitiusas - Podarcis pityusensis (Boscá, 1883)

Para más información sobre cada apartado hacer click en:

 

Portada

 

Identificación

 

Estatus de conservación

 

Distribución

 

Habitat

 

Ecología trófica

 

Biología de la reproducción

 

Interacciones entre especies

 

Comportamiento

 

Bibliografía

 

Descargar: Pdf

 

Bibliografía

Alcover, J. A. (1984). Uber die nahrung der Ginsterkatze Genetta genetta (Linnaeus, 1758) auf der Inseln Mallorca, Ibiza und Cabrera. Saügetierkundliche Mitteilungen, 31: 189-195.

Böhme, W., Eisentraut, M. (1981). Vorläufiges Ergebnis eines unter natürlichen Bedingungen angesetzten Kreuzungversuchs bei Pityusen-Eidechsen, Podarcis pityusensis (Bosca, 1883) (Reptilia: Lacertidae). Bonn. Zool. Beitr., 32 (1-2): 145-155.

Boscá, E. (1883). Exploración herpetológica de la isla de Ibiza. Anales de la Sociedad Española de Historia Natural, 12: 241-250.

Boulenger, G. A. (1905). A Contribution to our Knowledge of the Varieties of the Wall-lizard (Lacerta muralis) in Western Europe and North Africa. Trans. Zool. Soc. London, 17: 351-422.

Boulenger, G. A. (1920-1921). Monograph of the Lacertidae. 2 vols. Trustees of the British Museum (Natural History), London.

Brown, R. P., Terrasa, B., Pérez-Mellado, V., Castro, J. A., Hoskisson, P. A., Picornell, A., Ramon, M. M. (2008). Bayesian estimation of post-Messinian divergence times in Balearic Island lizards. Molecular Phylogenetics and Evolution, 48 (1): 350-358.

Buchholz, K. F. (1954). Zur Kenntnis der Rassen von Lacerta pityusensis. Bonn. Zool. Beitr., 5: 69-88.

Carretero, M. A., Llorente, G. A., Santos, X., Montori, A. (1995). Características reproductoras de una población introducida de Podarcis pityusensis. Revista Española de Herpetología, 9: 93-102.

Cirer, A. M. (1980). Descripció de dues subespecies noves de Podarcis pityusensis. Butlletí de la Institució Catalana d’Historia Natural, 45: 121-126.

Cirer, A. M. (1987a). New taxonomic proposition for Podarcis pityusensis Boscá, 1883. Pp. 95-102. En: Van Gelder, J. J., Strijbosch, H., Bergers, P. J. M. (Eds.). Proceedings of the 4th Ordinary General Meeting of the Societas Europaea Herpetologica, Nijmegen 1987. Faculty of Sciences, Nijmegen.

Cirer, A. M. (1987b). Aplicación de técnicas estadísticas multivariantes a las poblaciones del lacértido Podarcis pityusensis (Boscá, 1883). Revista Española de Herpetología, 2: 145-163.

Cirer, A. M. (1997). Podarcis pityusensis (Boscá, 1883). Lagartija de las Pitiusas. Pp. 364-366. En: Pleguezuelos, J. M. (Ed.). Distribución y biogeografía de los anfibios y reptiles en España y Portugal. Asociación Herpetológica Española y Universidad de Granada, Granada.

Cirer, A. M., Martínez Rica, J. P. (1990). The polymorphism of Podarcis pityusensis and its adaptive evolution in Mediterranean islands. Herp. Journal, 1: 465-473.

Cirer, A.M. (1988). Algunos datos colorimétricos de Podarcis pityusensis. Rev. Esp. Herpetol., 2 (2): 197-208.

Cirer, M. A. (1981). La lagartija ibicenca y su círculo de razas. Estudio introductoria. Conselleria d’Ecologia i Medi Ambient. Consell Insular d’Eivissa i Formentera.

Eisentraut, M. (1928a). Vorläufige Diagnosen einiger neuer Rassen der balearischen Inseleidechse Lacerta lilfordi. Aquarium, 1928: 121-124.

Eisentraut, M. (1928b). Weitere neu Rassen der balearischen Inseleidechse Lacerta lilfordi. Mitt. Zool. Mus. Berlin, 14: 465-468.

Eisentraut, M. (1929). Die Variation der balearischen Inseleidechse Lacerta lilfordi. Sitz. Ber. Ges. Naturf. Fr. Berlin, 1929: 24-36.

Eisentraut, M. (1930). Beitrag zur Eidechsenfauna der Pityusen und Columbreten. Mitt. Zool. Mus. Berlin, 16: 397-410.

Eisentraut, M. (1949). Die Eidechsen der Spanischen Mittelmeerinseln und ihre Rassenaufspaltung im Lichte der Evolution. Mitt. Zool. Mus. Berlin, 26: 1-225.

Fritz, U. (1992). Podarcis p. pityusensis (Bosca, 1883) eingeschlept in Cala Ratjada (NO-Mallorca) (Squamata, Sauria: Lacertidae). Herpetozoa, 5 (3/4): 131-133.

García-Porta, J., Bargalló, F., Fernández, M., Fililla, E., Rivera, X. (2001). Nueva población introducida de Podarcis pityusensis en la península ibérica. Bol. Asoc. Herpetol. Esp., 12 (2): 59-62.

Guillaume, C. P., Cirer, A. M. (1985). Comparación electroforética de diez poblaciones de Podarcis pityusensis Boscá, 1882 (Lacertidae) de Ibiza, Formentera e islotes circunvecinos. Butll. Inst. Cat. Hist. Nat., 52: 197-208.

Hartmann, M. (1953). Die Rassenaufspaltung der balearischen Inseleidechsen. Zool. Jb. Phys., 64: 88-96.

Hornero, M. J., Roca, V. (1992). Redescription of Skrjabinodon medinae (García-Calvente, 1948) (Nematoda: Pharygondonidae) from the cloaca of Podarcis pityusensis (Bosca, 1883) (Sauria: Lacertidae) of the Balearic Islands (Spain). Systematic Parasitology, 23 (1): 31-35.

Klemmer, K. (1957). Untersuchungen zur Osteologie und Taxonomie der Europaischen Mauereidechsen. Abh. Senck. Naturf. Ges., 496: 1-56.

Kroniger, M., Zawadzki, M. (2002). Die Eidechsen des Illot de Sa Mesquida (n-Ibiza, Balearen, Spanien) – Podarcis pityusensis characae (Buchholz, 1954) als Synonym von Podarcis pityusensis pityusensis (Boscá, 1883). Salamandra, 38 (2): 65-72.

Kroniger, M., Zawadzki, M. (2002). Ein Beitrag zur Nahrung der Pityuseneidechse, Podarcis pityusensis (Boscá, 1883). Sauria, 24 (2): 27-33.

Lilge, D. (1975). Systematisch-biometrische Untersuchungen an Lacerta pityusensis (Sauria, Lacertidae). Salamandra, 11: 145-178.

Martínez-Rica, J. P., Cirer Costa, M. A. (1982). Notes on some endangered species of Spanish herpetofauna: I. Podarcis pityusensis Boscá. Biological Conservation, 22: 295-314.

Mayol, J. (2004a). A conservation proposal for most endangered insular lizards in the Balearics. Pp. 231-238. En: Pérez-Mellado, V., Riera, N., Perera, A. (Eds.). The Biology of Lacertid lizards. Evolutionary and Ecological Perspectives. Institut Menorquí d’Estudis. Recerca, 8. Maó.  

Mayol, J. (2004b). Survival of an artificially hybridized population of Podarcis pityusensis at Dau Gran: Evolutionary implications. Pp. 239-244. En: Pérez-Mellado, V., Riera, N., Perera, A. (Eds.). The Biology of Lacertid lizards. Evolutionary and Ecological Perspectives. Institut Menorquí d’Estudis. Recerca, 8. Maó.

Mertens, R. (1921). Eine neue Eidechse von den Pityusen. Senckenbergiana, 3: 142-146.

Mertens, R. (1927). Uber die Rassen der Pityuseneidechse (Lacerta pityusensis). Zool. Anz., 69: 299-304.

Müller, L. (1927a). Beitrag zur kenntnis der Rassen von Lacerta lilfordi. Zool. Anz., 69: 299-304.

Müller, L. (1927b). Zwei weitere Rassen der Lacerta lilfordi. Zool. Anz., 74: 185-194.

Müller, L. (1928a). Zweiter Beitrag zur Kenntnis der Rassen von Lacerta lilfordi von den Pityusen. Zool. Anz., 78: 261-273.

Müller, L. (1928b). Vorlaufige Mitteilung uber eine weitere Rasse der Lacerta lilfordi von den Pityusen. Bl. Aquar. Terrar. Kde., 39: 386-388.

Müller, L. (1928c). Die Inselrassen der Lacerta lilfordi. Verh. Dt. Zool. Ges., 1928: 333-337.

Müller, L. (1928d). Vorlaufige Mitteilung ubre eine weitere Rasse der Lacerta lilfordi. Bl. Aquar. Terrar. Kde., 39: 471-473.

Müller, L. (1929). Über eine weitere rasse der Lacerta lilfordi. Bl. Aquar. Terrar. Kde., 40: 295-297.

Pérez-Mellado, V. (1988). Podarcis pityusensis (Boscá, 1883). Pp. 294-302. En: Salvador, A. (Coord.). Reptiles. En: Ramos, M. A. et al. (Eds.). Fauna Ibérica. Vol. 10. Museo Nacional de Ciencias Naturales, CSIC, Madrid.

Pérez Mellado, V. (2002). Podarcis pityusensis (Boscá, 1883). Lagartija de las Pitiusas. Pp. 254-256. En: Pleguezuelos, J. M., Márquez, R., Lizana, M. (Eds.). Atlas y libro rojo de los anfibios y reptiles de España. Dirección General de Conservación de la Naturaleza – Asociación Herpetológica Española (2ª Impresión). Madrid.

Pérez-Mellado, V., Corti, C. (1993). Dietary adaptations and herbivory in lacertid lizards of the genus Podarcis from western Mediterranean islands (Reptilia: Sauria). Bonner Zoologische Beiträge, 44 (3-4): 193-220.

Pérez-Mellado, V., Martínez-Solano, I. (2009). Podarcis pityusensis. En: IUCN Red List of Threatened Species. Version 2009.1. <www.iucnredlist.org>.

Pérez-Mellado, V., Salvador, A. (1981). Actividad y termorregulación estival de Podarcis pityusensis Boscá, 1883 (Sauria: Lacertidae) en Ibiza y Formentera. Amphibia-Reptilia, 2: 181-186.

Roca, V. (1995). An approach to the knowledge of the helminth infracommunities of Mediterranean insular lizards (Podarcis spp.). Pp. 285-292. En: Llorente, G. A., Montori, A., Santos, X., Carretero, M. A. (Eds.). Scientia Herpetologica: papers submitted from the 7th Ordinary General Meeting of Societas Europaea Herpetologica, Barcelona, September 15-19, 1993. Asociación Herpetológica Española, Barcelona.

Roca, V. (1996). The effect of some factors on the helminth parasite infracommunities of Podarcis lizards in the Balearic Islands (western Mediterranean). Bolleti de la Societat d'Historia Natural de les Balears, 39: 65-76.

Roca, V. (1999). Relación entre las faunas endoparásitas de reptiles y su tipo de alimentación. Revista Española de Herpetología, 13: 101-121.

Roca, V. (2004). Helminth component communities of Podarcis pityusensis (Sauria: Lacertidae) from isolated and non-isolated host populations. Pp. 293-298. En: Pérez-Mellado, V., Riera, N., Perera, A. (Eds.). The biology of lacertid lizards: evolutionary and ecological perspectives. Institut Menorqui d’Estudis. Recerca, 8. Maó.

Roca, V., Hornero, M. J. (1990). Helmintofauna de Podarcis pityusensis (Bosca, 1883) (Sauria: Lacertidae). Revista Española de Herpetología, 5: 77-87.

Roca, V., Hornero, M. J. (1992a). A contribution to the knowledge of helminth communities of insular lizards. Pp. 393-398. En: Korsos, Z., Kiss, I. (Eds.). Proceedings of the 6th Ordinary General Meeting of the Societas Europaea Herpetologica, 19-23 August 1991, Budapest, Hungary. Societas Europaea Herpetologica, Budapest.

Roca, V., Hornero, M. J. (1992b). Strongyloides ophiusensis sp. n. (Nematoda: Strongyloididae), parasite of an insular lizard, Podarcis pityusensis (Sauria: Lacertidae).Folia Parasitologica, 39 (4): 369-373.

Roca, V., Hornero, M. J. (1994). Helminth infracommunities of Podarcis pityusensis and Podarcis lilfordi (Sauria: Lacertidae) from the Balearic Islands (western Mediterranean basin). Canadian Journal of Zoology, 72 (4): 658-664.

Roca, V., Hornero, M. J. (1995). Parasitic faunas of lizards from Mediterranean insular ecosystems. Biologia Gallo-Hellenica, 22: 57-65.

Rodríguez Ruiz, F. J. (1976). Datos sobre la sistemática de los lacértidos de la isla de Formentera e islotes adyacentes. Bol. Soc. Hist. Nat. Baleares, 21: 47-75.

Salvador, A. (1984). A taxonomic study of the Eivissa wall lizard, Podarcis pityusensis Boscá 1883. Pp. 393-427. En: Kuhbier, H., Alcover, J. A., Guerau d’Arellano Tur, C. (Eds.). Biogeography and Ecology of the Pityusic Islands. Dr. W. Junk, The Hague.

Salvador, A. (1986). Podarcis pityusensis (Boscá, 1883) – Pityusen-Eidechse. Pp. 231-253. En: Böhme, W. (Ed.). Handbuch der Reptilien und Amphibien Europas. Band 2/II. Echsen (Sauria) III (Lacertidae III: Podarcis). Aula verlag, Wiesbaden.

Salvador, A., Pérez Mellado, V. (1984). The amphibians and reptiles of the Pityusic Islands: Pp. 429-439. En: Kuhbier, H., Alcover, J. A., Guerau d’Arellano Tur, C. (Eds.). Biogeography and Ecology of the Pityusic islands. Monographiae Biologicae, 52. W. Junk, The Hague.

Sommer, R., Zoller, H., Kock, D., Böhme, W., Griesau, A. (2005). Feeding of the barn owl, Tyto alba with first record of the European free-tailed bat, Tadarida teniotis on the island of Ibiza (Spain, Balearics). Folia Zoologica, 54 (4): 364-370.

Terrasa, B., Capó, M. C., Picornell, A., Castro, J. A., Ramón, M. M. (2004a). Endemic Podarcis lizards in the Balearic archipelago studied by jeans of mtDNA and allozyme variation. Pp. 299-313. En: Pérez-Mellado, V., Riera, N., Perera, A. (Eds.). Biology of Lacertid lizards. Evolutionary and Ecological Perspectives. Institut Menorquí d’Estudis. Recerca, 8. Maó.

Terrasa, B., Picornell, A., Castro, J.A., Ramon, M. M. (2004b). Genetic variation within endemic Podarcis lizards from the Balearic Islands inferred from partial cytochrome b sequences. Amphibia-Reptilia, 25 (4): 407-414.

Traveset, A. (1995). Seed dispersal of Cneorum tricoccon L. (Cneoraceae) by lizards and mammals in the Balearic islands. Acta Oecol., 16: 171-178.

Unidad de Vida Silvestre. (1984). Cuantificación de algunas poblaciones insulares de lacértidos. Boletín de la Estación Central de Ecología, 13 (26): 73-79.

Wettstein, O. (1937). Uber Balearen-Eidechsen. Zool. Anz., 117: 293-297.

Zawadzki, M., Kroniger, M. (2002). Eidechsenbeobachtungen auf Dado Grande: Ergänzende Bemerkungen zu einem unter natürlichen Bedingungen angesetzten Kreuzungsversuch bei Ptyuseneidechsen Podarcis pityusensis. Eidechse, 13 82): 33-42.

 

 

Alfredo Salvador
Museo Nacional de Ciencias Naturales

Fecha de publicación: 20-06-2006

Revisiones: 3-09-2009

Salvador, A. (2006). Lagartija de las Pitiusas - Podarcis pityusensis. En: Enciclopedia Virtual de los Vertebrados Españoles. Carrascal, L. M., Salvador, A. (Eds.). Museo Nacional de Ciencias Naturales, Madrid. http://www.vertebradosibericos.org/